10 ta OTMga milliy tadqiqot universiteti maqomi hamda 150 milliard so‘mgacha mablag‘ beriladi
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar sohasini tubdan takomillashtirishga qaratilgan strategik takliflar taqdimoti bilan tanishdi. Mazkur islohotlar doirasida oliy ta’lim muassasalarining nufuzini oshirish, ilmiy tadqiqotlarni moliyalashtirish va ta’lim sifatini yangi bosqichga ko‘tarishga qaratilgan qator muhim tashabbuslar ilgari surildi.
“U10 – O‘zbekistonning global darajadagi ilg‘or universitetlari” dasturi
Oliy ta’lim tizimining xalqaro raqobatbardoshligini ta’minlash maqsadida “U10” dasturi amalga oshiriladi. Tanlov asosida saralab olingan 10 ta oliy ta’lim tashkilotiga “Milliy tadqiqot universiteti” maqomi beriladi. Ushbu universitetlar negizida mahalliy va xorijiy ilmiy muassasalar hamda yirik sanoat korxonalari hamkorligidagi ilmiy klasterlar tashkil etiladi. Mazkur loyihalarni qo‘llab-quvvatlash uchun Ilm-fanni moliyalashtirish va innovatsiyalarni qo‘llab-quvvatlash jamg‘armasi hisobidan har bir universitetga 150 milliard so‘mgacha mablag‘ ajratilishi ko‘zda tutilgan.
Natijadorlikka asoslangan moliyalashtirish tizimi
2027-yildan boshlab oliy ta’lim muassasalarini moliyaviy rag‘batlantirish tizimi ularning milliy reytingdagi o‘rniga bog‘lanadi. Baholash jarayonida ta’lim sifati, ilmiy faoliyat samaradorligi, xalqaro hamkorlik darajasi, raqamlashtirish ko‘rsatkichlari va bitiruvchilarning bandlik darajasi asosiy mezonlar sifatida belgilanadi.
Shuningdek, davlat granti asosida ajratiladigan mablag‘larni shakllantirishda yangi yondashuv joriy etiladi. Bunda ta’lim yo‘nalishining murakkabligi, mehnat bozoridagi ehtiyoj, universitetning hududiy joylashuvi hamda professor-o‘qituvchilar mehnatini rag‘batlantirish omillari inobatga olinadi.
Ilmiy tadqiqotlar va innovatsiyalarni tijoratlashtirish
Ilmiy-tadqiqot ishlarini moliyalashtirish tizimi ham qayta ko‘rib chiqilib, davlat ilmiy dasturlari doirasidagi mablag‘larning kamida 50 foizi iqtisodiyot uchun ustuvor yo‘nalishlarga yo‘naltiriladi. Ilm-fan natijalarini amaliyotga joriy etish maqsadida universitetlar qoshida “spin-off” korxonalari tashkil etiladi. Bu tizim “tarmoq – korxona – oliy ta’lim tashkiloti – ilmiy tashkilot” zanjiri asosida innovatsion mahsulotlar ishlab chiqarish va texnologiyalar transferini kuchaytirishga xizmat qiladi.
Xalqaro ta’lim xabi va “Yangi O‘zbekiston stipendiyasi”
O‘zbekistonning mintaqaviy ta’lim markazi sifatidagi jozibadorligini oshirish maqsadida “Yangi O‘zbekiston stipendiyasi” dasturi yo‘lga qo‘yiladi. Ushbu dastur doirasida har yili 500 nafargacha iqtidorli chet el fuqarolariga mamlakatimiz davlat oliygohlarida tahsil olishlari uchun grantlar ajratiladi.
Bundan tashqari, maktabgacha ta’lim va tarbiya tizimini takomillashtirish, sohada xususiy sektor ishtirokini kengaytirish hamda tadbirkorlik subyektlari uchun yangi imtiyozlar yaratish masalalari ham islohotlarning tarkibiy qismi sifatida ko‘rib chiqildi.