Oliy ta’limda yangi islohot: Homilador va yosh bolali talabalarga “ikkinchi imkoniyat” beriladi

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Ayollar va bolalar huquqlarining himoyasini kuchaytirish hamda ularga nisbatan tazyiq va zo‘ravonlik holatlarining oldini olish bo‘yicha qo‘shimcha tashkiliy-huquqiy choralar to‘g‘risida”gi Farmoni qabul qilindi. Mazkur hujjat bilan jamiyatda xotin-qizlarning ta’lim olish imkoniyatlarini kengaytirish va voyaga yetmaganlar xavfsizligini ta’minlash borasida qator inqilobiy o‘zgarishlar belgilandi.

Talaba-onalar uchun “Ikkinchi imkoniyat”

2026/2027-o‘quv yilidan boshlab homilador talaba-qizlar hamda 3 yoshgacha farzandi bor onalar uchun oliy ta’limda maxsus imtiyozlar joriy etiladi:

• O‘qishni qayta tiklash: Kursdan kursga qolgan yoki talabalar safidan chiqarilgan ushbu toifadagi shaxslarga, istisno tariqasida, fanlar farqini o‘zlashtirish sharti bilan o‘qishni davom ettirish huquqi beriladi.

• Akademik qo‘llab-quvvatlash: Fanlar farqini mustaqil o‘zlashtirish uchun qo‘shimcha muddat va zarur sharoitlar yaratiladi.

• Masofaviy ta’lim: Akademik ta’til davrida talabaning xohishiga ko‘ra o‘qishni masofaviy shaklda davom ettirish imkoniyati ko‘rib chiqiladi.

“O‘smir-signal” – Huquqbuzarliklar profilaktikasi raqamlashtiriladi

Erta nikoh va voyaga yetmaganlar homiladorligi bilan bog‘liq holatlarning oldini olish maqsadida:

1. Yagona elektron tizim: 2026-yil yakuniga qadar Ichki ishlar vazirligi tizimida “O‘smir-signal” moduli ishga tushiriladi.

2. Idoralararo integratsiya: FHDYO, sog‘liqni saqlash muassasalari, diniy idoralar va ta’lim tashkilotlarining axborot tizimlari “Elektron hukumat” platformasi orqali o‘zaro bog‘lanadi. Bu tezkor ma’lumot almashinuvi va muammolarni erta aniqlash imkonini beradi.

Sud va huquqni muhofaza qilish tizimida ixtisoslashuv

Xotin-qizlar va bolalar huquqlarini himoya qilishning protsessual sifatini oshirish maqsadida:

• Maxsus o‘quv dasturlari: 2026-yil 1-sentabrdan Huquqni muhofaza qilish, IIV va Odil sudlov akademiyalarida tergovchi va sudyalar uchun jinoyatdan jabrlangan ayollar va bolalar bilan ishlash bo‘yicha ixtisoslashgan kurslar tashkil etiladi.

• Ma’rifiy uchrashuvlar: Ta’lim muassasalarida sud va huquqni muhofaza qilish organlari faxriylari ishtirokida yoshlarning huquqiy savodxonligini oshirishga qaratilgan tadbirlar o‘tkaziladi.

Muhim: Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi uch oy muddatda masofaviy ta’lim kvotalarini oshirish va talaba-onalar uchun statistik ma’lumotlar bazasini shakllantirish bo‘yicha hukumatga takliflar kiritishi belgilangan.